Home Khác Bí mật về wasabi - thứ mà nhiều người vẫn lầm tưởng...

Bí mật về wasabi – thứ mà nhiều người vẫn lầm tưởng là mù tạc

Bạn đã từng ăn wasabi (một loại cây gia vị) hay chưa? Nếu câu trả lời là “có” thì có thể bạn đang lầm tưởng. Các chuyên gia đã chỉ ra rằng 99% wasabi trên thế giới thực chất là giả. Phần lớn thực khách vào những tiệm sushi (ngay cả tại Nhật Bản) thì phần gia vị wasabi được phục vụ  là một hỗn hợp từ cải ngựa (horseradish) và màu thực phẩm, trộn thêm chút mù tạc và hương liệu. Phiên bản này giống wasabi từ màu sắc, kết cấu cho tới mùi cay nồng xộc lên mũi trong những giây đầu tiên, nhưng nó chắc chắn không thể sao y bản chính.

Sở dĩ “bản giả” của wasabi tràn lan khắp thế giới là do cung không đủ cầu. Wasabi nguyên bản, hay còn được gọi với tên gọi khác là Wasabia japonica, là loại cây trồng đắt đỏ nhất trên thế giới. Không phải ở đâu cũng có thể dễ dàng trồng cây wasabi vốn chỉ quen với thổ nhưỡng vùng cao của miền trung Nhật Bản, và “khó chiều” bởi thuộc tính nhạy cảm của loài thực vật bán thủy sinh này.

Không chỉ có vậy, wasabi tươi sẽ mất vị trong vòng 15 phút sau khi được mài nhuyễn. Vì vậy không quá khó hiểu khi nhiều nhà máy, quán ăn chọn dùng wasabi bản nhái làm từ mù tạc – nguyên liệu thay thế rẻ tiền và dễ chế biến, bảo quản hơn.

Theo nghiên cứu, wasabi giúp chữa bệnh ung thư, khử trùng và diệt khuẩn - nhiều lợi ích hơn dầu hạt mù tạc. Ảnh: The Atlantic.

Theo nghiên cứu, wasabi giúp chữa bệnh ung thư, khử trùng và diệt khuẩn – nhiều lợi ích hơn dầu hạt mù tạc. Ảnh: The Atlantic.

Trong khi mù tạc xuất hiện từ hàng nghìn năm trước công nguyên, người Nhật chỉ mới trồng wasabi hơn 400 năm về trước và đây được xem là nghề cha truyền con nối. Shieo Iida, 75 tuổi, là chủ một nông trại wasabi Iriya Manaka trên bán đảo Izu, thuộc tỉnh Shizuoka. Ông xuất hiện trong phim tài liệu ngắn “Wasabia Japonica” của đạo diễn Edwin Lee phối hợp với tạp chí Japan Curator để chia sẻ về loại cây đã gắn bó với mình hơn nửa đời người.

Đã 53 năm trôi qua kể từ khi Shieo Iida tiếp quản việc kinh doanh của gia đình, kể từ khi ông quyết định nối nghiệp cha để trở thành chủ nông trại đời thứ 8. Đây là cơ hội không phải ai cũng có được, đồng thời cũng đảm bảo cho gia đình ông một cuộc sống sung túc. Ông không chỉ thích, mà còn khao khát công việc này khi có thể làm việc và sống giữa không gian thiên nhiên.

“Với tôi, phần lớn wasabi được tiêu thụ trên khắp thế giới không phải wasabi thật. Thực ra chúng được làm từ cải ngựa. Wasabi thật như những cây chúng tôi trồng có hương vị độc đáo, với mùi hăng xộc lên mũi, theo sau là vị ngọt và cuối cùng mới đến cay. Ba yếu tố này phải tồn tại trong tất cả wasabi thật”, ông Iida một lần nữa khẳng định.

Để chuẩn bị cho mùa sau, ông Iida phải tách hạt từ cây mẹ trước thời điểm thu hoạch. Sau đó phải đào xới cho tơi ruộng trước khi gieo hạt. Thậm chí hạt giống không thể nảy mầm nếu người trồng không thể đảm bảo điều kiện hoàn hảo đó.

Khi trồng wasabi, ông Iida và không dùng phân bón hóa học hay thuốc sâu vì muốn bảo vệ môi trường. Ảnh: The Atlantic.

Khi trồng wasabi, ông Iida không dùng phân bón hóa học hay thuốc sâu vì muốn bảo vệ môi trường. Ảnh: The Atlantic.

Ông Iida áp dụng “Tatami-ishi”, một phương pháp canh tác độc đáo tại các vườn wasabi ở tỉnh Shizuoka, do một nông dân dưới thời Minh Trị phát triển vào cuối thế kỷ thứ 19. Wasabi trồng theo phương pháp này cần tới hai năm mới cho thu hoạch, do đó không quá nhiều nông dân theo đuổi phương pháp trồng này. Cũng vì lý do này mà wasabi vùng Shizuoka có màu xanh đậm đặc trưng, vị ngọt và cay nồng tuyệt hảo.

Mảnh đất trồng wasabi kiểu “tatami-ishi” không cần quá lớn, chỉ vừa đủ chia thành những ô nhỏ, dốc thoải theo phong cách Keiryū. Ruộng wasabi thường nằm ở những triền núi hiểm trở, đôi lúc nông dân phải đi bộ hơn một giờ theo đường mòn núi mới tới nơi làm việc. Họ làm mọi thứ bằng tay và những dụng cụ thô sơ vì không thể đưa máy móc tới vùng có địa thế hiểm trở.

Dưới đáy từng thửa ruộng là những tảng đá lớn, lớp đá li ti và cát rải bên trên. Tất cả tạo thành một hệ thống lọc tự nhiên, đảm bảo nguồn nước tinh khiết nhất có thể để tưới cho cây. Nông dân sẽ dẫn nước từ suối vào vườn wasabi, nước chảy liên tục và duy trì không quá 15 độ C.

Vườn wasabi trên núi của ông Iida. Ảnh: The Atlantic.

Vườn wasabi trên núi của ông Iida. Ảnh: The Atlantic.

Đáng lý con trai trưởng, Tetsuji, sẽ nối nghiệp Iida, nhưng anh đột ngột qua đời vào năm ngoái. “Tôi vẫn bàng hoàng và đau lòng. Vì cha con tôi luôn làm việc cùng nhau, thi thoảng tôi vẫn nghĩ đến nó và chợt nhớ ra ‘Ồ, chỗ này là nơi cha con ta đắp xi măng hồi đó'”, ông Iida tâm sự.

Đôi khi lòng cứ trĩu nặng, nhưng ông tự nhủ nếu cứ để bản thân gục ngã thì các thành viên khác trong gia đình sẽ lo lắng. “Tôi phải khỏe mạnh, không quên mỉm cười và tiếp tục giúp đỡ gia đình. Tôi nhủ mình sẽ phải làm việc chăm chỉ thêm 10, 20 năm nữa”, ông nói.

Tuổi càng cao, ông Iida càng nhận ra rất nhiều người trong cộng đồng đang hỗ trợ mình. Vợ ông, bà Miyoko, và con trai thứ hai, Satoshi, hàng ngày vẫn giúp ông chuẩn bị wasabi để xuất đi.

“Thật đáng tiếc nếu để nghề trồng wasabi vốn kéo dài 300 – 400 năm này thất truyền. Suy nghĩ ấy khích lệ tôi cố gắng mỗi ngày. Tôi tin rằng con trai mình cũng chung cảm nhận, và đó là lý do thằng bé trao cho tôi cơ hội này để nói với cả thế giới về wasabi”, ông Iida nói về niềm tin khiến mình làm việc chăm chỉ để giữ nghề.

Ông Iida đang từng ngày truyền lửa cho cháu nội, con trai của Tetsuji, để cậu bé nối nghiệp và trở thành ông chủ đời thứ 9. Phần lớn những cây wasabi của gia đình Iida được chuyển tới khu chợ Toyosu nổi tiếng tại Tokyo. Giá wasabi tươi có thể lên đến 250 USD một kg (khoảng 5,8 triệu đồng), khiến nó trở thành một trong những loại rau củ đắt nhất trên thế giới.

Được xem nhiều

CẦU CÁT LÁI CÓ CHÍNH THỨC ĐƯỢC KHỞI CÔNG ?

Cầu Cát Lái là cây cầu nằm trên sông trên sông Đồng Nai đồng thời cũng là cây cầu kết nối quận 2, thành...

Tiên cảnh trong mây tại Y Tý

Y Tý là một xã biên giới vùng cao Tây bắc, giáp Trung Quốc thuộc huyện Bát Xát, tỉnh Lào Cai... Từ tháng 12...

Đặc sản bánh xíu páo Nam Định gây sốt tại Hà Nội

Bánh xíu páo là một món ngon đặc sản của Nam Định với vỏ vàng ươm, nhân béo ngậy của thịt xá xíu cùng...

Làng Diềm Bắc Ninh và những bí ẩn về giếng Ngọc

Làng Diềm hay còn được biết là thôn Viêm Xá, thuộc xã Hòa Long, thành phố Bắc Ninh. Cách Hà Nội chừng 40km, ngôi...